رمان "دکتر ژیواگو" اثر برزگ نویسنده ی روسی بوریس پاسترناک، یک اپیک حماسی است که با دقت به تأثیرات انقلاب روسیه بر زندگی یک خانواده بورژوا و ثروتمند میپردازد. این اثر، در دورهای که در اتحاد جماهیر شوروی، نقدهای جریان برخوردار نبود، منتشر نشد و موجب طرد همهجانبهٔ پاسترناک از میهن شوروی شد. انتشار این رمان در غرب، باعث شد تا پاسترناک به شهرت جهانی دست پیدا کند، اما این شهرت درواقع به زندگی او در سرزمین مادریاش ضربه زده و سرانجام با رد نوبل ادبیات از آن کشور مواجه شود.
داستان این رمان، داستان جدی و پیچیدهای است که تأثیرات جنگ و انقلاب روسیه بر روی زندگی شخصیت اصلی، دکتر یوری ژیواگو، را به تصویر میکشد. عشق او به لارا، همسر یک انقلابی، همچنین اشعار او که در موقعیتهای کمال متناقض به وجود میآیند، زمینهای برای نقد و بررسی مسائل اجتماعی و فلسفی فراهم میکند.
رمان "دکتر ژیواگو" با ادبیات عالی و داستان جذاب خود، عمیقاً به خواننده احساسات و تفکراتی پیچیده و زندگی در شرایط سخت را القا میکند و هنر پاسترناک در این اثر، ثابتکنندهٔ نقش بزرگ او در ادبیات جهانی است.