مکه و مدینه از صدر اسلام تا کنون به عنوان دو مرکز مهم و کلیدی مورد توجه مسلمانان بوده است. مکه مهم­ترین جایگاه نزول وحی و مدینه محل تشکیل اولین حکومت اسلامی است که جایگاه و منزلت والایی دارند. در همین زمینه، آگاهی و شناخت زائران این دو شهر معنوی، نه تنها پر از جاذبه است، بلکه از ضرورت و اهمیت ویژه­ای برخوردار است. به عقیده نویسنده کتاب رهیافت­های این سفر معنوی را می­توان از زوایای مختلفی چون عرفانی، تاریخی، اجتماعی و سیاسی و فقهی و حقوقی مورد بررسی قرار داد. کتاب حاضر ضمن بررسی موضوعات مختلف و مرتبط با مکه و مدینه و اعمال و احکام حج و عمره که به صورت الفبایی تهیه و تدوین شده به بررسی تک تک این موضوعات و مفاهیم می­پردازد.